Eşitlik için bekleyecek 123 yıl yok: İş dünyası harekete geçmeli

UN Global Compact Türkiye, 8 Mart Dünya Kadınlar Günü kapsamında iş dünyasını toplumsal cinsiyet eşitliği için somut ve ölçülebilir adımları hızlandırmaya çağırıyor.

8 Mart, eşitsizliği daha çok görünür kılsa da eşitlik tek bir günün değil, her günün meselesidir. 2025 itibarıyla hiçbir ülke toplumsal cinsiyet eşitliğini tam sağlayamadı. Veriler ilerlemenin hâlâ yetersiz olduğunu açıkça gösteriyor. Dünya Ekonomik Forumu’nun 2025 Küresel Cinsiyet Uçurumu Raporu’na göre, küresel ölçekte toplumsal cinsiyet eşitliğine ulaşmak için 123 yıl gerekiyor. Kadınlar, erkeklerin sahip olduğu yasal hakların yalnızca %64’üne sahip. Ülkelerin %44’ünde eşit işe eşit ücret ilkesini destekleyen bir yasa bulunmuyor.

Türkiye’de Kadınların İş Hayatındaki Konumu

TÜİK verilerine göre kadınların iş gücüne katılım oranı %35,8, istihdam oranı ise yalnızca %31,3. Üst ve orta düzey yönetici pozisyonlarında kadın oranı %20,6 seviyesinde kalırken 2025 Yönetim Kurulunda Kadın Raporu’na göre Borsa İstanbul’da işlem gören şirketlerin yönetim kurullarındaki kadın oranı %19,4. Kadınlar eğitim düzeyinde erkeklere yaklaşsa da bu durum iş hayatına aynı ölçüde yansımıyor. Yükseköğretim mezunu kadın oranı %22,7 olmasına rağmen kadınların ortalama çalışma hayatında kalma süresi 20,2 yıl ile erkeklerin (39,2 yıl) neredeyse yarısı kadar. Hane halkında 3 yaş altı çocuğu olan kadınların istihdam oranı %27,1’e düşerken aynı durumdaki erkeklerde bu oran %90,6.

İş Dünyasının Rolü: Dönüşümün Hızlandırıcısı

Ekonomiyi, istihdamı ve kurum kültürlerini şekillendirme gücüne sahip olan iş dünyası, toplumsal cinsiyet eşitliğinin sağlanmasında hem belirleyici bir aktör hem de dönüşümün en güçlü hızlandırıcısıdır. Şirketlerin stratejik kararlılıkla atacağı her adım, yalnızca kendi organizasyonlarını değil, değer zincirlerini ve toplumsal normları da dönüştürme potansiyeli taşıyor.

UN Global Compact Türkiye, şirketleri; kadınların karar alma mekanizmalarında eşit temsili, eşit işe eşit ücret ve kapsayıcı iş ortamları için net, ölçülebilir ve iddialı hedefler belirlemeye, ilerlemelerini şeffaf biçimde raporlamaya, somut dönüşüm yaratacak politikaları hızla hayata geçirmeye çağırıyor. Şirketleri bu yolculukta desteklemek amacıyla hayata geçirdiği Hedef Toplumsal Cinsiyet Eşitliği Programı’na katılmaya davet ediyor.